Vocht, luchtvochtigheid en verwarming: zo zijn Mallorcaanse huizen in de winter

Mild buiten, kil binnen

Bezoekers zijn vaak verrast dat een Mallorcaans huis in januari kouder kan aanvoelen dan een woning in Noord-Europa. De winters op het eiland zijn mild en relatief nat, en de lucht is vaak vochtig, vooral aan zee. Veel huizen zijn gebouwd voor de zomer: dikke stenen muren, kleine ramen, tegelvloeren en luiken om de hitte buiten te houden. In augustus werkt dat goed. In de winter blijven diezelfde muren zonder goede verwarming en isolatie koud, en slaat er vocht op neer.

Spanje had tot 1979 geen landelijke regels voor thermische isolatie, en veel strengere normen voor energie en vochtwering kwamen pas in 2006 met de bouwcode Código Técnico de la Edificación. De leeftijd van een huis, of van de laatste volledige renovatie, zegt dus veel over wat u kunt verwachten.

Drie soorten vocht

Vocht heeft verschillende mogelijke oorzaken, en de oplossing hangt af van welke u heeft. Een bouwkundig inspecteur zal ze proberen te onderscheiden.

Optrekkend vocht

Water dat vanuit de grond in de voet van muren wordt opgezogen. Komt veel voor in oude huizen die zonder vochtwerende laag direct op de grond zijn gebouwd, vooral in poreuze steen zoals marès, het zachte, op zandsteen lijkende gesteente dat op het hele eiland is gebruikt. Tekenen: vochtranden, afbladderend pleisterwerk en witte zoutafzetting onderaan de muren.

Doorslaand vocht

Regen die binnenkomt via daken, platte dakterrassen, gescheurd pleisterwerk, dakgoten, raamkozijnen of muren die tegen een helling zijn gebouwd. Tekenen: plekken die na stormen groter worden, vaak hoog op de muur of rond openingen.

Condens

Vocht van koken, douchen, ademen en wasgoed drogen dat neerslaat op koude oppervlakken. Tekenen: zwarte schimmel in hoeken, achter meubels en op muren aan de noordkant, natte ramen in de ochtend.

Marès is zo poreus dat water ver in een muur kan opstijgen, en de voet bedekken met tegels of ondoorlatend pleisterwerk kan het nog hoger duwen. Daarom maken sommige goedbedoelde reparaties het erger, en daarom loont het om een deskundige naar de muur te laten kijken voordat iemand die afdicht.

Isolatie, ramen en daken

• Enkel glas en oude houten of aluminium kozijnen verliezen warmte en laten tocht door. Dubbel glas is nu gangbaar in gerenoveerde woningen, maar controleer of het overal is geplaatst.
• Daken van oude dorpswoningen hebben vaak weinig of geen isolatie. Vraag wat er is gedaan toen het dak voor het laatst werd gerepareerd.
• Koudebruggen, zoals betonnen balken of balkons die door een buitenmuur lopen, tekenen zich af als donkere schimmellijnen.
• Huizen die het grootste deel van de winter leegstaan, hebben het meest te lijden. Een woning die regelmatig wordt verwarmd en gelucht, is veel makkelijker droog te houden.

Hoe Mallorcaanse woningen worden verwarmd

Er is geen standaard. Wat u aantreft hangt af van de leeftijd van het huis, van de vraag of er leidinggas is, dat Palma en een aantal andere plaatsen bereikt maar niet overal komt, en van wat de vorige eigenaar heeft geïnvesteerd.

Vloerverwarming past bij tegelvloeren, en in een goed geïsoleerd huis houdt die de hele vloer warm, wat tegen vocht helpt. Wat het systeem ook is, bekijk het terwijl het draait, vraag hoe lang het huis nodig heeft om op te warmen en vraag om energierekeningen uit de winter.

Het energiecertificaat

Elke woning die in Spanje te koop staat, moet een energieprestatiecertificaat hebben, met een score van A tot G die in advertenties moet staan (Real Decreto 390/2021). Het is een nuttige eerste indicatie, maar het is een berekening op basis van de kenmerken van het gebouw en geen inspectie, en het vertelt u niet of een muur vochtig is. Veel oude stenen huizen scoren laag. Dat maakt ze geen slechte woningen, maar het zegt wel dat u geld moet reserveren voor verbeteringen.

Wat u een bouwkundig inspecteur vraagt

• Waar zit het vocht, wat voor soort is het en wat veroorzaakt het?
• Kan de voet van de muren ademen, of is die afgedicht met cementpleister of tegels?
• In welke staat zijn het dak, de platte terrassen en de dakgoten?
• Is er isolatie in dak en muren, en wat komt er kijken bij het aanbrengen ervan?
• Heeft het verwarmingssysteem de juiste capaciteit voor het huis, en hoe oud is het?
• Zijn de houten balken gezond? Vocht werkt immers rot, houtworm en termieten in de hand.
• Wat zou het noodzakelijke werk ongeveer kosten, als basis voor onderhandeling?

Spanje kent geen standaard aankoopkeuring, dus u moet er zelf opdracht toe geven, meestal aan een technisch architect (arquitecto técnico). Onze gids over keuringen en controles legt uit hoe.